Arıcılıkta İlk Yıl Ne Yapılır, Ne Yapılmaz?
İlk yıl ürün yılı değil öğrenme yılıdır; bu yılın hedefi bal almak değil, koloniyi sağlıklı biçimde kışa sokabilmektir.
Hedefi doğru koy
Yeni arıcının en sık yaptığı hata, ilk sezondan verim beklemektir. Bu beklenti aceleye, aceleci müdahale de kayba yol açar.
İlk yılın başarısı tek ölçütle değerlendirilir: koloniler ilkbaharda sağlıklı çıktı mı? Çıktıysa yıl başarılıdır, bal alınmamış olsa bile.
Kovanı ne sıklıkta açmalı
Yeni arıcı merak eder ve sık açar. Her açış koloninin ısısını bozar, işini keser, arıyı huzursuz eder.
Doğru yaklaşım, açmadan önce 'neye bakacağım' sorusunu cevaplamaktır. Cevap yoksa açılmaz. Kovan dışından da çok şey öğrenilir: uçuş yoğunluğu, arının bacağındaki polen, kovan önündeki ölü arı, kovan sesi.
Açıldığında ise hızlı ve amaçlı çalışılır. Uzun süre açık kalan kovan hem soğur hem yağmacılığa davetiye çıkarır.
Neye bakılır
Ana arı çalışıyor mu: yumurta ve her yaştan yavru görülmesi yeterlidir; ana arıyı her seferinde görmek gerekmez.
Koloni büyüyor mu: kaç çerçeve arı kaplıyor, geçen kontrole göre artmış mı.
Besin var mı: peteklerde bal ve polen bulunuyor mu.
Anormal bir şey var mı: kötü koku, dağınık yavru, aşırı erkek arı, petek üzerinde tuhaf lekeler.
Kayıt tut
Her kontrolde tarih, gördüklerin ve yaptığın işlem kısaca yazılmalıdır. Bir defter ya da telefondaki basit bir not yeterlidir.
Bunun değeri ikinci yıl anlaşılır: geçen yıl bu tarihte koloninin nerede olduğunu bilmek, bu yıl ne yapman gerektiğini söyler. Arıcılık hafızayla değil kayıtla ilerler.
Yalnız çalışma
Yörendeki bir arıcıyla bağlantı kurmak ilk yılın en değerli yatırımıdır. Kitaptan öğrenilmeyen şey zamanlamadır. Bir işin hangi hafta yapılacağı yöreye göre değişir ve bunu ancak orada arıcılık yapan bilir.
Sorununu tarif ederken fotoğraf çekmek de işi kolaylaştırır; uzaktan yardım isteyeceğin zaman elinde görüntü olması fark yaratır.
Sık Yapılan Hatalar
- Her hafta, hatta her gün kovan açmak.
- İlk yıl bal almak için koloniyi zorlamak.
- Kayıt tutmamak.
- Sorunu geç fark edip 'kendi kendine düzelir' diye beklemek.
- İnternette gördüğü bir uygulamayı, kendi bölgesine uygun olup olmadığına bakmadan denemek.
Sık Sorulan Sorular
Sabit bir sayı vermek doğru olmaz; mevsime ve koloninin durumuna göre değişir. Kural şudur: açmadan önce neye bakacağını bil, bakacağın bir şey yoksa açma.
Koloni kaçmaz ama oğul verebilir ya da koşullar çok kötüyse terk edebilir. Terk genellikle açlık, aşırı sıcak, yoğun zararlı ya da sürekli rahatsız edilmenin sonucudur.
Kışa hazırlık ayrı ve kapsamlı bir konudur; koloni gücü, besin rezervi ve zararlı yükü birlikte değerlendirilir. Bunun için Kışlatma bölümüne bakınız.
Kaynak: T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı yayınları, MEGEP modülleri ve Arılarım uygulaması uzman bilgi bankası. Ders notları genel bilgi amaçlıdır. Bölgeye özel uygulama farkları için Arılarım uygulamasına bakınız.
İlgili Dersler
Ders 1.3Arıcılığa BaşlangıçArıcılığa Nereden Başlanır: Koloni mi, Oğul mu, Paket Arı mı?
Arıcılığa başlarken üç yol vardır: hazır koloni almak, oğul almak veya paket arı almak. Yeni başlayan için en güvenlisi ilkbaharda alınmış, gelişmiş bir kolonidir.
Ders 1.4Arıcılığa BaşlangıçArılık Yeri Nasıl Seçilir?
İyi bir arılık yeri güneş alan, rüzgârdan korunan, yakınında temiz su bulunan, ulaşımı kolay ve çevresinde yeterli nektar kaynağı olan yerdir.
Ders 1.1Arıcılığa BaşlangıçBir Arı Kolonisi Nasıl Çalışır?
Bir bal arısı kolonisi tek bir ana arı, on binlerce işçi arı ve mevsimine göre birkaç yüz erkek arıdan oluşur; bu üç birey tek başına değil, ancak birlikte yaşayabilir.
