Ana Arı Var mı ve İyi Çalışıyor mu, Nasıl Anlaşılır?

Petek gözünün dibinde duran ince, beyaz, pirinç tanesine benzeyen yapı yumurtadır. Işığı gözün içine düşürerek bakmak gerekir; sırtın güneşe dönük olursa göz dibi görünmez.

Taze yumurta, ananın çok yakın zamanda orada çalıştığını söyler. Yumurta görüyorsan koloninin anası vardır ve yumurtluyordur. Yumurta yok ama kapalı yavru varsa, ana bir süre önce durmuş ya da kaybolmuş olabilir; bu durumda daha dikkatli bakılır.

Bir gözde birden fazla yumurta bulunması ya da yumurtaların göz duvarına yapışık, dağınık bırakılmış olması normal değildir. Bu görüntü genellikle ana arının değil, yumurtlayan işçi arıların işidir.

Sağlıklı bir ananın bıraktığı yavru sıkı ve düzenlidir. Kapalı yavru alanı geniş bir yama gibi durur, aralarda boş göz azdır. Bu desen ananın peteği sistemli biçimde taradığını gösterir.

Dağınık, delik deşik görünen yavru alanı tek başına bir teşhis değildir. Ananın yaşlanması, kalıtsal uyumsuzluk, besin yetersizliği ya da bir hastalık etkeni benzer görüntüyü verebilir. Önce koloninin diğer işaretlerine bakılır.

Yavru alanında kötü koku, çökük ve delinmiş kapaklar, ipliksi çeken çürümüş larva gibi belirtiler görürsen bunu kendi başına yorumlama. Bu tür bulgularda İl veya İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü'ne başvurulur; numune resmî yolla incelenir.

Kalite tek bir bakışta anlaşılmaz, birkaç kontrolün toplamıdır. Koloni istikrarlı büyüyor mu, yavru alanı genişliyor mu, arı sayısı artıyor mu sorularının cevabı ananın performansını verir.

Kaliteli ana arı iri gövdeli, hareketli ama telaşsızdır. Petek üzerinde koşuşturan, sürekli kenara kaçan bir ana genellikle rahatsız edilmiş ya da genç bir anadır. Görünüş tek başına ölçüt değildir; asıl ölçüt yavrudur.

Ananın ürettiği arının karakteri de kaliteye dahildir. Aşırı saldırgan, sürekli oğul eğilimi gösteren ya da peteği düzensiz işleyen bir koloni, çoğu zaman ana kaynaklı bir sorunu işaret eder.

Bazı durumlarda yumurta okumak yetmez. Ana arıyı bir kolonide bulup diğerine taşıyacaksan, bölme yapacaksan ya da ana değiştireceksen anayı fiziksel olarak bulman gerekir.

Böyle bir işe girişmeden önce koloniyi sakinleştirmek, işi kısa tutmak ve peteği düşürmemek için sağlam bir tutuş alışkanlığı edinmek gerekir. Ana arının çerçeveden düşmesi ya da ezilmesi, kontrolü kayba çevirir.

Ana arıyı işaretlemek bu işi kolaylaştırır. İşaretli anayı bulmak hem hızlıdır hem de kolonideki ananın senin bildiğin ana olup olmadığını doğrular.